Polski sektor bankowy jest jednym z najbardziej rozwiniętych i zróżnicowanych w Europie Środkowo-Wschodniej. Obecność zarówno instytucji krajowych, jak i międzynarodowych sprawia, że klienci mają dostęp do szerokiego wachlarza usług. W artykule przedstawiono strukturę banków w Polsce, ich właścicieli, ofertę oraz najważniejsze dane finansowe i organizacyjne.
Jakie są typy banków działających w Polsce?
W Polsce funkcjonują różne rodzaje banków, których forma prawna, profil działalności oraz właściciele decydują o zakresie oferowanych usług. Podstawowy podział obejmuje banki komercyjne, spółdzielcze oraz banki hipoteczne i internetowe. Dodatkowo, na rynku obecne są oddziały banków zagranicznych oraz instytucje kredytowe oferujące specjalistyczne produkty finansowe.
Banki komercyjne to najliczniejsza i najbardziej rozpoznawalna grupa. Działają w formie spółek akcyjnych i oferują kompleksowe usługi zarówno dla klientów indywidualnych, jak i przedsiębiorstw. Wśród nich są podmioty z kapitałem polskim oraz te kontrolowane przez zagraniczne grupy finansowe.
Z kolei banki spółdzielcze mają charakter lokalny i działają w formie spółdzielni. Ich właścicielami są klienci, którzy jednocześnie pełnią funkcję udziałowców. Głównym celem tego typu banków jest wspieranie lokalnych społeczności, a nie maksymalizacja zysku.
Banki hipoteczne
Banki hipoteczne specjalizują się w finansowaniu nieruchomości. W Polsce działają jako odrębne podmioty lub wydzielone jednostki w ramach większych instytucji. Przykłady to:
- PKO Bank Hipoteczny,
- ING Bank Hipoteczny,
- Pekao Bank Hipoteczny,
- Millennium Bank Hipoteczny.
Banki internetowe
Coraz większą popularnością cieszą się cyfrowe banki, które oferują swoje usługi wyłącznie online. Wymagają one mniej kosztownych struktur, co pozwala im oferować konkurencyjne warunki:
- Revolut,
- Aion Bank,
- Raiffeisen Digital Bank,
- ZEN,
- N26.
Które banki w Polsce mają polski kapitał?
W Polsce działa kilka banków, w których dominującym właścicielem jest Skarb Państwa lub polscy inwestorzy. To istotna informacja dla klientów, którzy preferują instytucje o krajowym rodowodzie. PKO BP i Pekao SA to dwa największe banki kontrolowane przez państwo.
PKO BP funkcjonuje od 1919 roku i jest największym bankiem w kraju pod względem liczby klientów oraz aktywów. Udziały w nim bezpośrednio posiada Skarb Państwa. Pekao SA, powstały w 1929 roku, również pozostaje pod kontrolą państwa, ale za pośrednictwem spółki PZU SA.
Inne banki z polskim kapitałem to:
- Alior Bank,
- Bank Pocztowy,
- Bank Ochrony Środowiska (BOŚ),
- Plus Bank,
- VeloBank – który zastąpił Getin Noble Bank,
- Bank Nowy – mniejsza instytucja regionalna.
Jakie banki w Polsce należą do zagranicznych grup?
Znaczną część polskiego rynku bankowego kontrolują podmioty zagraniczne. Te instytucje często oferują nowoczesne rozwiązania technologiczne i szeroką ofertę produktów. Wśród najważniejszych zagranicznych banków działających w Polsce znajdują się:
- ING Bank Śląski – kontrolowany przez ING Bank NV z Holandii,
- Santander Bank Polska – należący do hiszpańskiej grupy Santander,
- mBank – którego głównym akcjonariuszem jest niemiecki Commerzbank,
- BNP Paribas Bank Polska – część francuskiej grupy BNP Paribas,
- Credit Agricole – również z Francji,
- Bank Millennium – z udziałem portugalskiego Banco Comercial Portugues,
- Citi Handlowy – kontrolowany przez amerykański Citibank.
Banki zagraniczne odpowiadają dziś za ponad połowę aktywów sektora bankowego w Polsce. Ich obecność zwiększa konkurencję oraz dostępność nowoczesnych usług finansowych.
Jakie są największe banki w Polsce?
W 2026 roku największym bankiem w Polsce pozostaje PKO Bank Polski. Posiada aktywa o wartości ponad 444 miliardów złotych oraz obsługuje około 11,8 miliona klientów. Na drugim miejscu znajduje się Pekao SA z aktywami w wysokości 288 miliardów złotych. Trzecie miejsce zajmuje Santander Bank Polska z aktywami rzędu 263,77 miliarda złotych.
Oto lista dziesięciu największych banków w Polsce pod względem aktywów:
| 1. | PKO Bank Polski | 444 mld zł |
| 2. | Pekao SA | 288 mld zł |
| 3. | Santander Bank Polska | 263,77 mld zł |
| 4. | ING Bank Śląski | 232,84 mld zł |
| 5. | mBank | 225,39 mld zł |
| 6. | BNP Paribas | 156,87 mld zł |
| 7. | Bank Millennium | 113,82 mld zł |
| 8. | Alior Bank | 113,82 mld zł |
| 9. | Credit Agricole | 80 mld zł |
| 10. | Citi Handlowy | 71,17 mld zł |
Jakie banki są najpopularniejsze wśród Polaków?
Popularność banków mierzy się nie tylko liczbą klientów, ale również ich aktywnością, lojalnością oraz opiniami. Dane z najnowszych rankingów pokazują, że Santander Bank Polska, ING Bank Śląski oraz mBank cieszą się szczególnym uznaniem klientów w Polsce.
W konkursie „Złoty Bankier” oraz w zestawieniu „Gwiazdy Bankowości” te trzy instytucje zajęły wysokie miejsca, głównie dzięki nowoczesnej obsłudze, technologii mobilnej oraz szerokiej ofercie produktowej.
Jak działają banki spółdzielcze?
Banki spółdzielcze to osobna kategoria w polskim systemie finansowym. Ich struktura opiera się na modelu członkowskim, a zyski często reinwestowane są lokalnie lub przekazywane w postaci dywidend. W Polsce działa ponad 500 takich banków, z czego większość należy do dwóch głównych zrzeszeń:
- Grupa BPS – zrzesza m.in. Warszawski Bank Spółdzielczy, Silesia Bank w Katowicach,
- Grupa SGB – zrzesza m.in. Bank Spółdzielczy w Gnieźnie, Łódzki Bank Spółdzielczy.
Banki te są często preferowane przez mieszkańców mniejszych miejscowości, gdzie liczy się osobisty kontakt i indywidualne podejście do klienta.
Jak wygląda struktura sektora bankowego w Polsce?
Na koniec 2023 roku w Polsce działało 533 instytucji bankowych, w tym 30 banków komercyjnych oraz 503 banki spółdzielcze. Ich działalność nadzorowana jest przez Komisję Nadzoru Finansowego (KNF), która kontroluje zgodność operacji z obowiązującym prawem.
System bankowy w Polsce opiera się na modelu banku uniwersalnego. Oznacza to, że jeden podmiot może świadczyć zarówno usługi detaliczne, jak i korporacyjne, a także prowadzić działalność inwestycyjną.
Jakie są najbardziej efektywne banki w Polsce?
W rankingu efektywności przygotowanym przez „Miesięcznik Finansowy BANK” na podstawie wskaźników takich jak ROE, ROA, dynamika przychodów oraz koszt ryzyka, liderami zostali:
- Santander Bank Polska – wysoka efektywność operacyjna i niskie koszty ryzyka,
- Bank Spółdzielczy w Brodnicy – przykład lokalnego banku z imponującą dynamiką wzrostu,
- Bank Pocztowy – zaskakująco wysokie wskaźniki efektywności mimo mniejszej skali działania.
Efektywność nie zawsze zależy od wielkości banku – lokalne instytucje potrafią działać równie skutecznie, co największe grube ryby sektora bankowego.
Jakie banki są obecnie zagrożone upadłością?
Choć sektor bankowy w Polsce jest stabilny, niektóre instytucje przechodzą trudności. Getin Noble Bank znajduje się obecnie w procesie przymusowej restrukturyzacji. W przeszłości podobny los spotkał Idea Bank, który został przejęty przez Pekao SA.
Upadłości banków w Polsce są rzadkością, ponieważ zwykle zanim do tego dojdzie, podejmowane są działania naprawcze pod nadzorem Bankowego Funduszu Gwarancyjnego i KNF.
Jak wybrać bank dla siebie?
Wybór banku powinien zależeć od indywidualnych potrzeb klienta, takich jak:
- zakres usług (konto osobiste, kredyt, inwestycje),
- preferencje co do obsługi – stacjonarna czy online,
- koszty prowadzenia rachunku i prowizje,
- dostępność placówek i bankomatów,
- opinie innych klientów i rankingi.
Warto porównać oferty kilku instytucji, korzystając z dostępnych rankingów lub konsultując się z doradcą finansowym. Często można również skorzystać z promocji dla nowych klientów, które oferują atrakcyjne warunki na start.
Co warto zapamietać?:
- W Polsce działa 533 instytucji bankowych, w tym 30 banków komercyjnych i 503 banki spółdzielcze.
- Największe banki w Polsce pod względem aktywów to: PKO Bank Polski (444 mld zł), Pekao SA (288 mld zł) oraz Santander Bank Polska (263,77 mld zł).
- Banki zagraniczne kontrolują ponad 50% aktywów sektora bankowego w Polsce, w tym ING Bank Śląski i Santander Bank Polska.
- Wybór banku powinien uwzględniać indywidualne potrzeby, takie jak zakres usług, koszty oraz opinie innych klientów.
- Efektywność banków nie zawsze zależy od ich wielkości; lokalne banki, takie jak Bank Spółdzielczy w Brodnicy, mogą osiągać wysokie wskaźniki efektywności.